Neus tegen de grond, volledig verzonken in een spoor dat alleen hij kan ruiken herkenbaar beeld voor veel hondeneigenaars. Op zich prachtig om te zien, maar tijdens jouw eigen wandeling of packwalk is het net dát gedrag waar veel mensen tegenaan lopen een hond die niet bij je loopt, maar zijn neus volgt, ongeacht wat jij doet of zegt.
De vraag die ik dan ook geregeld krijg is: kan dit worden afgeleerd? En mijn antwoord is telkens hetzelfde. Ja, tuurlijk kan dat al is “afleren” eigenlijk het verkeerde woord. Het gaat niet over het wegnemen van iets waardevols, maar over het leren sturen ervan.
Wat speuren eigenlijk doet met een hond
Om te snappen waarom speuren zo’n grote impact heeft, moet je beseffen hoe centraal het is in de hondenwereld. Honden gebruiken ongeveer 30% van hun hersenen om geuren te verwerken, wat betekent dat een neus die aan het werk is, eigenlijk een brein is dat op volle toeren draait Honden hebben ongeveer 300 miljoen geurreceptoren in hun neus, tegenover wij mensen circa 5 à 6 miljoen.
. Dat is meteen ook waarom speuren zo vermoeiend kan zijn een intensieve snuffelsessie van een kwartier kan een hond mentaal even moe maken als een stevige wandeling van een half uur.
Wat er daarbij lichamelijk gebeurt, is minstens even interessant. Tijdens het snuffelen komen er stoffen vrij zoals endorfine, dopamine en oxytocine hormonen die stress verlagen en een gevoel van welbevinden, beloning en verbondenheid geven. Rustig snuffelen kan zelfs de hartslag van een hond doen dalen, wat rechtstreeks bijdraagt aan kalmering. Dat verklaart ook waarom honden die voldoende mogen snuffelen tijdens hun wandeling, vaak zichtbaar kalmer, tevredener en minder prikkelbaar zijn dan honden die voortdurend strak worden meegetrokken zonder enige speurtijd. Dit is dan ook de reden waarom ik het belangrijk vind om mijn wandelingen op te splitten.
Er is ook onderzoek dat verder gaat dan enkel ontspanning. Mentale stimulatie via speuren maakt een hond optimistischer, wat kan helpen om angst gerelateerd gedrag te verminderen. Voor honden die van nature onzeker, gestrest of reactief zijn, is gestuurd speurwerk dus niet zomaar een leuk extraatje het kan een echt hulpmiddel zijn in het opbouwen van zelfvertrouwen.
“Mijn hond kán dat gewoon niet”
Wordt ontspannen wandelen aan de lijn dat dan onmogelijk? Sommige honden zijn sterker door hun instinct gedreven dan andere denk aan speurhonden, jachthonden, of gewoon een individuele hond met een bijzonder sterke neus. Bij hen hoor ik het vaakst: “Mijn hond kán dat gewoon niet, dat zit gewoon in hem.” Alsof aanleg een eindpunt is in plaats van een startpunt.
Als iemand mij dat vertelt, ben ik daar altijd heel eerlijk in. Elke hond kan leren zijn aandacht te verdelen tussen speuren en verbinding, ongeacht hoe sterk zijn instinct is. Het draait wat mij betreft niet om wat een hond “wel of niet kan”, maar om hoe sterk jij als eigenaar erin gelooft dat het mogelijk is, en hoe consequent je daarnaar handelt. Een hond voelt haarfijn aan of jij overtuigd bent van wat je vraagt, of dat je stiekem al denkt “dit gaat toch niet lukken”.
Hoe je speuren stimuleert én ombuigt naar samenwerking
Hier komt het cruciale punt: speuren afpakken is geen optie, en zou zelfs schadelijk zijn. De sleutel ligt in structuur jij bepaalt wanneer je hond vrij mag speuren, en wanneer jullie samen in verbinding lopen.
Thuis en tijdens rustige momenten kan je de speurdrang van je hond volop voeden een snuffelmat, een kartonnen doos gevuld met proppen en snoepjes, brokjes uitgestrooid in het gras, of een eenvoudig geurspoor met zijn eigen voer. Dit soort activiteiten geeft een hond keuzevrijheid en mentale uitdaging, en is bijzonder waardevol voor honden die snel overprikkeld raken of moeite hebben met impulscontrole.
Tijdens de wandeling zelf werk ik altijd met een duidelijk ritme eerst aan verbinding tijdens de wandeling, Gevolgd door een moment van vrij speuren, waarbij de hond zijn neus mag volgen en zijn hoofd mag leegmaken, Om daarna weer gevolgd door een bewust ingeleid moment van verbinding rustig en ontspannen naast me lopen, oogcontact zoeken, afgestemd zijn op mijn tempo. Door dit onderscheid keer op keer consequent te herhalen, leert een hond het verschil aanvoelen tussen “nu mag je vrij zijn” en “nu lopen we samen”. Beide momenten krijgen hun plaats, maar jij bepaalt wanneer welk moment aan de beurt is.
Waarom dit zoveel waard is
Wat deze aanpak uiteindelijk oplevert, is een hond die niet enkel gehoorzaamt, maar innerlijk tevredener is. Een hond wiens natuurlijke behoeften erkend worden, is doorgaans rustiger, veerkrachtiger, en makkelijker om mee samen te werken net omdat hij niet voortdurend tegen zijn eigen instinct hoeft te vechten. Dat is precies waar ik in mijn gedragstrainingen naar streef, niet het onderdrukken van wie een hond van nature is, maar het bouwen van een structuur waarin die natuur en de samenwerking met jou naast elkaar kunnen bestaan.
Dus als jouw hond je tijdens de wandeling voortdurend “kwijt” is aan de grond, onthoud dan: het probleem zit niet in zijn aanleg, en zeker niet in het speuren zelf. Het zit in de overtuiging dat het niet anders kan, en in het ontbreken van een duidelijke structuur tussen speurmomenten en verbindingsmomenten. En die twee, die kan je wél leren combineren.
Wil je leren hoe je zelf die verbinding met jouw hond opbouwt, ongeacht ras of speurdrang? Boek een gedragsconsult en we werken er samen aan.
Bekijk hieronder alvast een leuk filmpje van een Beagle in onze opvang, die met zijn neus tegen de grond het hele veld afspeurt en op de wandeling perfect weet te samenwerken, In verbinding loopt het perfecte voorbeeld van pure, onvervalste speur en werkdrift in actie.
🌐 www.kellyschenkels.be
📧 info@kellyschenkels.be
📞 0477 08 03 43
#hondengedragsdeskundigekellyschenkels #hondengedragscentrumkellyschenkels #speurgedrag #verbindingmetjehond #hondengedrag
Auteur Kelly Schenkels